start     subskrypcja     konkursy     polecamy     pobierz     audiodeskrypcja     przetargi i oferty pracy    
       
mixcloud   youtube   twitter   facebook   english version   
ARMIA KRAJOWA  >  BIOGRAMY  >  SZCZEGÓŁY
Bartoszewski Władysław (1922-2015)
Historyk, polityk, dziennikarz, pisarz
ps. "Teofil"

Władysław Bartoszewski ur. 19 lutego 1922 w Warszawie - historyk, polityk, dziennikarz, pisarz, dyplomata. Minister spraw zagranicznych, senator IV kadencji, od 2007 sekretarz stanu w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów.

Więzień Auschwitz, żołnierz Armii Krajowej, działacz Polskiego Państwa Podziemnego, uczestnik powstania warszawskiego, więzień czasów stalinowskich, aktywny uczestnik opozycji demokratycznej.

Absolwent Gimnazjum im. św. Stanisława Kostki oraz Liceum Humanistycznego Towarzystwa Wychowawczo-Oświatowego "Przyszłość" w Warszawie. Maturę zdał w 1939. Od października 1941 do początku 1944 studiował polonistykę na tajnym Wydziale Humanistycznym Uniwersytetu Warszawskiego.

Uczestniczył w cywilnej obronie Warszawy we wrześniu 1939. We wrześniu 1940, po zatrzymaniu w łapance na warszawskim Żoliborzu, trafił do obozu koncentracyjnego Auschwitz-Birkenau, skąd został zwolniony w kwietniu 1941 r. dzięki staraniom Polskiego Czerwonego Krzyża. Działał w tajnej organizacji katolickiej Front Odrodzenia Polski. W sierpniu 1942 roku, został zaprzysiężony w Armii Krajowej.

 Od 1942 r. w Biurze Informacji i Propagandy KG AK. Zaangażował się w akcje pomocy Żydom współpracują z Radą Pomocy Żydom "Żegota" . Od 1943 r. pełnił funkcje zastępcy kierownika Referatu Żydów Departamentu Spraw Wewnętrznych Delegatury Rządu na Kraj. Uczestniczył w Powstaniu Warszawskim.

Podjął studia polonistyczne na tajnym Wydziale Humanistycznym Uniwersytetu Warszawskiego.

Po 1945 r. należał do organizacji "NIE". Zaangażował się w działalność Polskiego Stronnictwa Ludowego. Aresztowany przez UB. Przebywał w stalinowskich 6,5 roku w więzieniach.
 
Jako dziennikarz współpracował z redakcjami wielu czasopism. Od 1961 z "Tygodnikiem Powszechnym" oraz przez 18 lat z Radiem Wolna Europa.

Za współpracę ze opozycyjnymi środowiskami niezależnymi szykanowany przez Służbę Bezpieczeństwa. Prowadził w Warszawie nielegalne seminarium historii najnowszej i wykłady Towarzystwa Kursów Naukowych. Współpracował z nielegalnymi wydawnictwami "drugiego obiegu" wydawniczego.

Jest współtwórcą NSZZ Solidarność. Podpisał list intelektualistów do strajkujących robotników w Gdańsku. W stanie wojennym internowany od grudnia 1981 do kwietnia 1982.

Wykładowca Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego (KUL) w latach 1974-1985. Ma tytuł profesorski nadany przez rząd Bawarii.

W latach 1990-1995 pełnił funkcję ambasadora RP w Austrii. Dwukrotnie był też ministrem spraw zagranicznych.

Odznaczany:
Orderem Orła Białego, Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski za pomoc udzielaną Żydom w czasie wojny, Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Polonia Restituta, Krzyżem Wielkim Orderu Zasługi Republiki Federalnej Niemiec, medalem Sprawiedliwy wśród Narodów Świata i tytułem Honorowego Obywatela Izraela (1995) i wysokimi odznaczeniami Austrii, Estonii, Litwy, Hiszpanii i Węgier i wielu innymi odznaczeniami.

Zmarł w Warszawie 24 kwietnia 2015 i pochowany został w Alei Zasłużonych na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach.

Robert Springwald

Literatura:
Opozycja w PRL. Słownik biograficzny 1956-89, Warszawa 2000
Michał Komar, Władysław Bartoszewski. Wywiad rzeka, Świat Książki, Warszawa 2006
W 80 rocznicę urodzin Władysława Bartoszewskiego, Warszawa 2002

wstecz



              Muzeum Armii Krajowej im. Generała Emila Fieldorfa - Nila