start     subskrypcja     konkursy     polecamy     pobierz     audiodeskrypcja     przetargi i oferty pracy    
       
mixcloud   youtube   twitter   facebook   english version   
ARMIA KRAJOWA  >  BIOGRAMY  >  SZCZEGÓŁY
Bień Adam (1899-1998)
Polityk ruchu ludowego
ps. "Alfa", "Witold Bronowski", "Walkowicz"

Urodzony 14 grudnia1899 we wsi Ossala w rodzinie chłopskiej. W latach 1914 - 17 w gimnazjum w Sandomierzu należał do tajnej drużyny harcerskiej i brał udział w wyzwalaniu miasta z rak austriackich. Walczy w szeregach armii polskiej w wojnie polsko bolszewickiej Ukończył Wydział Prawa Uniwersytetu Warszawskiego. Odbył dwuletnią aplikacja sędziowska. Do wybuchu wojny pracował w sądownictwie.

W okresie okupacji włączył się w działalność konspiracyjną ruchu ludowego. Uczestniczył w ataku partyzantów oddziału "Jędrusie" pod Staszowem na niemiecki pociąg.

Powierzono mu przewodnictwo Komisji Prawnej Centrali Ruchu Ludowego, która opracowała szereg dokumentów dotyczących ustroju prawnego, politycznego, społecznego i gospodarczego przyszłej powojennej Polski.

W latach 1943 - 45 pełnił funkcje ministra, zastępcy Delegata Rządu na Kraj i pierwszego zastępcy wicepremiera Stanisława Jankowskiego. Był członkiem władz cywilnych Powstania Warszawskiego i podziemnej organizacji polityczno - wojskowej "Niepodległość".

W marcu 1945 roku Adam Bień, wraz z innymi czołowymi przywódcami Polskiego Państwa Podziemnego, został podstępnie aresztowany przez NKWD i wywieziony do Moskwy, gdzie został skazany w tzw. "procesie Szesnastu" na pięć lat więzienia. Został osadzony na Łubiance. Wrócił z moskiewskiego więzienia w sierpniu 1949 roku.

Po powrocie z więzienia Adam Bień nie mógł otrzymać pracy w sądownictwie. Przez pewien czas zajmował się tłumaczeniami literatury rosyjskiej dla Ludowej Spółdzielni Wydawniczej. W 1953 roku zezwolono mu na pracę w zawodzie adwokata w Przasnyszu.

Po przejściu na emeryturę w styczniu 1975 r., powrócił do rodzinnej miejscowości.

Czynnie włączył się w przemiany zapoczątkowane w Polsce w latach osiemdziesiątych. Był jednym z pomysłodawców powołania do życia Instytutu Pamięci Narodowej.

Jest autorem biograficznej w trylogii pt: "Bóg wysoko - dom daleko", "Bóg wyżej - dom dalej", "Bóg dał - Bóg wziął" oraz wspomnień pt "Listy z Łubianki".

Zmarł 4 marca1998. Został pochowany cmentarzu parafialnym w Niekrasowie.

W czerwcu 1999 roku w rodzinnej Ossali został otwarty Dom Pamięci Adama Bienia. Jest Honorowym Obywatelem Stołecznego Królewskiego Miasta Krakowa.

Archiwum Adama Bienia znajduje się w zbiorach Biblioteki Jagiellońskie w Krakowie.

Odznaczony: Orderem Orła Białego (1994), Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski, Krzyżem "Za udział w wojnie 1918-1921".

Robert Springwald

Literatura:
Jacek Chrobaczyński, Ostatni z szesnastu, Warszawa 2006 r.
Maciej Andrzej Zarębski, Ostatni z Szesnastu. Okruchy wspomnień o Adamie Bieniu w 10. rocznicę śmierci., Świętokrzyskie Towarzystwo Regionalne, Zagnańsk 2008.
Słownik Biograficzny Europy Środkowo-wschodniej. Warszawa 2004 r.

wstecz



              Muzeum Armii Krajowej im. Generała Emila Fieldorfa - Nila