start     subskrypcja     konkursy     polecamy     pobierz     audiodeskrypcja     przetargi i oferty pracy    
       
mixcloud   youtube   twitter   facebook   english version   
ARMIA KRAJOWA  >  BIOGRAMY  >  SZCZEGÓŁY
Lipski Bolesław (1890-1945)
ps. "Bartel", "Stary", "Bartłomiej", "I/B"

Bolesław Lipski był rodowitym Kaszubem urodzonym w Odrach 11 czerwca 1890. W 1910 złożył egzamin maturalny. Dwa lata studiował teologię w Pelplinie uzupełnione studiami uniwersyteckimi we Wrocławiu i Bonn.

W I wojnie światowej służył w armii pruskiej walcząc na froncie zachodnim. Po opuszczeniu Pomorza przez armie pruską wspólnie z księdzem Wryczą organizował oddziały polskie i polską administrację. Uczestniczył również w Powstaniu Śląskim. Wrócił na Pomorze jako starosta powiatu morskiego z siedzibą najpierw w Pucku, a potem w Wejherowie.

Od 1927 r. przebywał w Toruniu, gdzie był dyrektorem Pomorskiego Stowarzyszenia Ogniowego, a potem przeniósł się do Bydgoszczy, gdzie szefował Zakładowi Ubezpieczeń Wzajemnych.

Ze względu na podeszły wiek nie był we wrześniu 1939 r. zmobilizowany.

Do konspiracji zwerbował go Franciszek Rochowiak. W 1941 r. Lipski objął funkcję naczelnika Wydziału Bezpieczeństwa i Porządku Publicznego Oddziału Delegatury Rządu na obszar Pomorza i Prus Wschodnich. Działał energicznie i z zapałem, werbując ponad 3 tysiące współpracowników, ściśle współdziałał z Komendą Pomorskiego Okręgu AK.

Lata okupacji spędził w Bydgoszczy, od 1943 r. ukrywając się. Był nieprzejednanym przeciwnikiem ustępstw wobec okupanta, nawet w imię "wyższych racji" i przetrwania (chodziło głównie o wpisy na listę narodowościową).

Po oswobodzeniu Bydgoszczy przestał się ukrywać i podjął legalną pracę. Kontynuował działalność konspiracyjną, wiążąc się z organizacją "Nie", prowadząc wywiad polityczny i przenikając do struktur WBP.

Aresztowany w maju 1945 i osadzony w więzieniu w Bydgoszczy. Ostatecznie przewieziony został do więzienia X Departamentu w więzieniu Mokotowskim i poddany wyjątkowo okrutnym przesłuchaniom. Zakatowany w więzieniu, zmarł 27 czerwca 1945.

Grób symboliczny znajduje się na Cmentarzu Wojskowym w Kwaterze "na Łączce".

Upamiętniony tablicą pamięci przywódców Podziemnego Państwa Polskiego na Pomorzu i Kujawach w Bydgoszczy

Odznaczony:
Krzyżem Virtuti Militari V kl.
Krzyżem Niepodległości
Krzyżem Walecznych
Medalem Śląskim

Robert Springwald

Literatura:
Bogdan Chrzanowski, w: Konspiracja i opór społeczny w Polsce 1944-1956. Słownik biograficzny, t. II, Kraków- Warszawa-Wrocław 2004;
Słownik biograficzny konspiracji pomorskiej. Toruń 1996, cz. 2.

wstecz



              Muzeum Armii Krajowej im. Generała Emila Fieldorfa - Nila