start     subskrypcja     konkursy     polecamy     pobierz     audiodeskrypcja     przetargi i oferty pracy    
       
mixcloud   youtube   twitter   facebook   english version   
ARMIA KRAJOWA  >  BIOGRAMY  >  SZCZEGÓŁY
Prusak-Patkowska Aniela (1917-2000)

Żołnierz ZWZ AK, sanitariuszka m.in. w szpitalach w Powstaniu Warszawskim. Za pomoc Żydom wyróżniona medalem "Sprawiedliwego Wśród Narodów Świata".

Aniela Prusak-Patkowska (1917-2000 ) urodziła się we Lwowie. We wrześniu 1939 r. brała udział w obronie Lwowa jako sanitariuszka i została wówczas poważnie ranna.

Od 1940 r. mieszkała w Jaremczach, i pracowała w tamtejszym sanatorium wojskowym. Dużą część personelu stanowili Żydzi, p. Aniela szczególnie zaprzyjaźniła się z rodziną Grossbardów, którzy w 1939 r. musieli uciekać z Nowego Sącza. W tym czasie wstąpiła do ZWZ.

W 1941 r., po zajęciu Jaremczów przez Niemców, zaangażowała się w pomoc miejscowym Żydom, dostarczając im żywność i wiadomości z pobliskiego Delatyna. W tym czasie rodzina Grossbandów trafiła do getta w Stanisławowie. Poprosili o wywiezienie ich córki Zuli (Sulamit). Pani Aniela załatwiła jej nowe dokumenty i jako swoją siostrę, poprzez Lwów przewiozła w XII 1941 r. do Nowego Sącza. Zulę ukrywała do końca wojny Aniela Hebda, która przed wojną pracowała u jej rodziny; rodzice nie przeżyli.

Z początkiem 1942 p. Patkowska przeniosła się do Warszawy. Miała konspiracyjny przydział do batalionu "Oaza" w pułku "Baszta". Używała wówczas pseudonimu "Ala". W 1943 r. trafiła jako sanitariuszka do oddziału partyzanckiego w Puszczy Kampinoskiej. Niedługo przed wybuchem powstania wróciła do Warszawy i pełniła funkcję łączniczki. W trakcie Powstania Warszawskiego była sanitariuszką w szpitalach przy ul. Belwederskiej i Chocimskiej.

Po powstaniu ewakuowała się razem z rannymi do Milanówka. Po rozwiązaniu szpitala w XI 1944, ukrywała się do końca wojny w okolicach Grodziska Mazowieckiego. Po wojnie zamieszkała w Zabrzu. Dopiero w 1986 udało jej się odnaleźć Zulę, teraz Zuzannę Wartenberg, mieszkającą w Oleśnie. Mogła jej wtedy przekazać pierścionek, który matka Zuli dała jej w 1941 r.

W 1995 została wyróżniona medalem "Sprawiedliwego Wśród Narodów Świata".

wstecz



              Muzeum Armii Krajowej im. Generała Emila Fieldorfa - Nila